به گزارش خبرگزاری تسنیم از ایلام، در شرایطی که «عدالت آموزشی» به یکی از کلیدواژههای اصلی سیاستگذاری در کشور تبدیل شده و رئیسجمهور نیز بر ضرورت کاهش فاصله میان مناطق برخوردار و کمبرخوردار تأکید دارد، نگاهها بیش از گذشته به عملکرد استانها در حوزه تعلیم و تربیت دوخته شده است. استان ایلام بهعنوان یکی از استانهای مرزی با پراکندگی جمعیتی خاص، مدارس کمجمعیت و مناطق صعبالعبور، همواره با چالشهای مضاعفی در حوزه آموزش مواجه بوده؛ چالشهایی که از تأمین زیرساختهای فیزیکی گرفته تا ارتقای کیفیت آموزشی، مقابله با آسیبهای اجتماعی و بهبود معیشت فرهنگیان را در بر میگیرد.
در چنین بستری، آموزش و پرورش ایلام تلاش کرده است با رویکردی همزمان در دو محور «توسعه کالبدی» و «کیفیتبخشی»، مسیر تحول را دنبال کند. از نوسازی مدارس سنگی و احداث فضاهای ورزشی گرفته تا توانمندسازی هزاران معلم در قالب دورههای تخصصی، از اجرای طرحهای حمایتی برای دانشآموزان کمبرخوردار تا راهاندازی کارگاههای نوین در حوزه هوش مصنوعی و مهارتآموزی، مجموعهای از برنامهها در دستور کار قرار گرفته که هدف نهایی آن تربیت نسلی متعهد، متخصص و توانمند است.
از سوی دیگر، موضوعاتی همچون مقابله نظاممند با آسیبهای اجتماعی، فعالسازی هستههای مشاوره، حمایتهای مالی از فرهنگیان، توسعه هنرستانهای جوار صنعت و حرکت به سمت هوشمندسازی مدارس، نشان میدهد که نگاه مدیریت آموزش و پرورش استان صرفاً محدود به اداره روزمره مدارس نیست، بلکه بر ایجاد یک چرخه کامل اثربخشی در تربیت شهروند آینده تمرکز دارد.
ایرج زینیوند، مدیرکل آموزش و پرورش استان ایلام، در گفتوگویی تفصیلی با خبرنگار تسنیم به تشریح مهمترین اقدامات، دستاوردها، چالشها و برنامههای پیشروی این دستگاه پرداخت و تصویری جامع از وضعیت آموزش در استانی با بیش از صدها مدرسه کمجمعیت و نسبت دانشآموز به معلم متفاوت از میانگین کشوری ارائه داد و تاکید کرد که تحقق عدالت آموزشی، بیش از هر چیز نیازمند برنامهریزی دقیق، مشارکت اجتماعی و سرمایهگذاری مستمر در حوزه تعلیم و تربیت است.
سؤال: با توجه به تأکید دولت بر عدالت آموزشی، مهمترین رویکرد آموزش و پرورش استان ایلام در یک سال گذشته چه بوده است؟
ایرج زینیوند: در وهله نخست باید هفته امور تربیتی و ماه مبارک رمضان را تبریک عرض کنم. رویکرد اصلی ما در یک سال گذشته، حرکت در مسیر تحقق عدالت آموزشی بوده؛ شعاری که از سوی رئیسجمهور نیز مورد تأکید قرار گرفته است. عدالت آموزشی صرفاً به معنای ساخت مدرسه نیست، بلکه مجموعهای از اقدامات کالبدی، کیفی، تربیتی و حمایتی را در بر میگیرد. ما همزمان با محرومیتزدایی در فضاهای آموزشی، تمرکز جدی بر کیفیتبخشی داشتهایم. به این معنا که علاوه بر توسعه زیرساختها، تلاش کردهایم سطح توانمندی معلمان و مدیران را ارتقا دهیم تا خروجی نظام تعلیم و تربیت استان، نسلی متعهد، متخصص و کارآمد باشد.
سؤال: در حوزه کیفیتبخشی، چه اقداماتی برای توانمندسازی معلمان و مدیران انجام شده است؟
مدیرکل آموزش و پرورش ایلام: کیفیت آموزش بدون توانمندسازی سرمایه انسانی ممکن نیست. از ابتدای تیرماه تا مهرماه امسال، حدود 9 هزار نفر از معلمان استان در قالب طرحهای «توانا»، «شمیم» و «سفر یادگیری» آموزش دیدهاند. این آموزشها محدود به دورههای نظری نبوده، بلکه کارگاههای تخصصی، دورههای ضمن خدمت و نشستهای گروههای آموزشی نیز بهطور مستمر برگزار شده است.
همچنین تأکید ویژهای بر آشنایی مدیران مدارس با اسناد بالادستی مانند سند تحول بنیادین آموزش و پرورش و بیانیه گام دوم انقلاب داشتهایم، چراکه معتقدیم مدیریت مدرسه باید بر پایه اسناد راهبردی و نگاه تحولی شکل بگیرد.
سؤال: برای حمایت از دانشآموزان مناطق محروم چه برنامههایی اجرا شده است؟
زینیوند: یکی از دغدغههای جدی ما کاهش فاصله آموزشی میان مناطق مختلف استان است. در همین راستا، تفاهمنامهای با وزارت نفت به ارزش 10 میلیارد تومان منعقد شد که این رقم در سال جدید با افزایش 50 درصدی به 15 میلیارد تومان رسیده است. این اعتبارات صرف برگزاری پیشآزمونها، تهیه کتب کمکدرسی و برگزاری آزمونهای آزمایشی کنکور برای دانشآموزان کمبرخوردار میشود.
همچنین طرح «حامی» برای 16 هزار دانشآموز ابتدایی در حوزههای خواندن، نوشتن، علوم و ریاضی اجرا شده است. نتایج ارزشیابی توصیفی نشان میدهد 6 هزار نفر نسبت به سال گذشته کمتر نیازمند حمایت هستند که این موضوع بیانگر اثربخشی برنامههاست.
سؤال: وضعیت استان ایلام در شاخصهای کیفیت آموزشی چگونه است؟
مدیرکل آموزش و پرورش ایلام: در حال حاضر رتبه 26 کشور را در حوزه کیفیتبخشی داریم. البته این رتبه پایان راه نیست و هدف ما ارتقای جایگاه استان است. فلسفه کار ما تربیت نسلی است که هم متعهد باشد و هم متخصص؛ نسلی که بتواند در مسیر توسعه استان و کشور نقشآفرین باشد. برای رسیدن به این هدف، باید فرصتهای برابر آموزشی در همه مناطق فراهم شود.
سؤال: در حوزه آسیبهای اجتماعی چه اقداماتی صورت گرفته است؟
زینیوند: مقابله با آسیبهای اجتماعی از مهمترین دستاوردهای ماست. ایلام نخستین استانی بود که سند مقابله با آسیبهای اجتماعی و روانی را تدوین کرد. امروز در هر مدرسه میدانیم آسیب اولویتدار چیست و برنامه متناسب با آن تدوین شده است.
هستههای مشاوره تقویت شدهاند و سامانه 1570 (نماد) نیز فعالانه در حال خدمترسانی است. خوشبختانه طی پنج ماه گذشته، آمار خودکشی منجر به فوت در میان دانشآموزان به صفر رسیده که دستاوردی قابل توجه و حاصل کار جمعی همکاران ما در حوزه پرورشی و مشاوره است.
سؤال: در بخش زیرساختها چه پروژههایی در دست اجراست؟
مدیرکل آموزش و پرورش ایلام: توسعه فضاهای آموزشی همچنان در دستور کار است. گام سوم احداث سالن ورزشی مجتمع بعثت آغاز شده و 26 زمین چمن مصنوعی در شهرستانها احداث شده است.
همچنین تخریب و نوسازی 57 مدرسه سنگی در حال انجام است و برنامهریزی کردهایم 124 پروژه عمرانی تا پایان سال تحصیلی 1404 تکمیل شود. در حوزه هوشمندسازی نیز 780 میلیارد تومان برای ساخت و تجهیز مراکز آموزشی هزینه شده و نخستین کارگاه «رباتیک لرنینگ» در حوزه هوش مصنوعی در استان افتتاح شده است.
سؤال: آموزشهای مهارتی چه جایگاهی در برنامههای شما دارد؟
زینیوند: بر اساس برنامه هفتم توسعه، باید تا پایان برنامه حداقل 50 درصد دانشآموزان یک مهارت کسب کنند. در این راستا، طرح «جوار صنعت» و «همنوا» را بهطور جدی دنبال میکنیم.
اولین هنرستان جوار صنعت در منطقه چوار و هنرستان طرح همنوا افتتاح شدهاند. معتقدیم پیوند آموزش با صنعت و بازار کار، نقش مهمی در کاهش بیکاری و افزایش مهارتمحوری خواهد داشت.
سؤال: درباره وضعیت معیشتی معلمان چه اقداماتی صورت گرفته است؟
مدیرکل آموزش و پرورش ایلام: از ابتدای مهرماه تاکنون، 4200 معلم از تسهیلات کمبهره 4 درصدی به مبلغ 220 میلیارد تومان بهرهمند شدهاند. همچنین پاداش پایان خدمت 600 بازنشسته سال 1404 بهطور کامل پرداخت شده و در برخی موارد کمتر از یک هفته زمان برده است. تلاش ما این است که دغدغههای معیشتی فرهنگیان به حداقل برسد تا با تمرکز بیشتری به امر تعلیم و تربیت بپردازند.
سؤال: وضعیت مدارس غیردولتی در استان چگونه است؟
زینیوند: در حال حاضر 176 مدرسه غیردولتی با 16 هزار دانشآموز در استان فعالیت دارند و بخش قابل توجهی از بار آموزشی را بر دوش میکشند. ضرورت دارد این مدارس نیز در حوزه ایمنی، نوسازی و بهسازی مورد توجه قرار گیرند. از مدیران خواستهایم بهصورت جزیرهای عمل نکنند و هماهنگی بیشتری با سیاستهای کلان آموزش و پرورش داشته باشند.
سؤال: در حوزه پژوهش و فعالیتهای پرورشی چه اقداماتی انجام شده است؟
مدیرکل آموزش و پرورش ایلام: پژوهشکده تعلیم و تربیت با بیش از 10 هزار جلد کتاب مرجع راهاندازی شده و بهزودی با سالن مطالعه استاندارد افتتاح خواهد شد.
در بخش پرورشی نیز بیش از 7500 دانشآموز به اردوهای راهیان نور و اردوهای پیشرفت اعزام شدهاند تا علاوه بر تقویت روحیه معنوی، با دستاوردهای کشور آشنا شوند.
سؤال: با توجه به پراکندگی جمعیتی استان، وضعیت توزیع منابع آموزشی چگونه است؟
زینیوند: ایلام دارای 350 مدرسه با کمتر از 10 دانشآموز، 44 مدرسه با دو دانشآموز و 29 مدرسه تکدانشآموزی است. نسبت دانشآموز به معلم در استان 9 به یک است، در حالی که میانگین کشوری 22 به یک است. این نشان میدهد منابع انسانی فراتر از استاندارد ملی در استان تخصیص یافته که در راستای عدالت آموزشی و پوشش مناطق محروم صورت گرفته است. همچنین در مناطقی مانند چوار، موسیان و هلیلان بخشی از هزینه سرویس ایاب و ذهاب تأمین شده است.
سؤال: برنامههای اولویتدار پیشرو چیست؟
مدیرکل آموزش و پرورش ایلام: راهاندازی درمانگاه فرهنگیان دهلران، افتتاح خانههای معلم در ملکشاهی و سرابله و تجهیز مدارس از جمله برنامههای پیشروست. همچنین درآمدهای اختصاصی نسبت به سال گذشته سه برابر شده است. در سیاستهای آتی، تجاریسازی فضاهای مازاد آموزشی با اختصاص 10 درصد به آموزش و پرورش و فروش پنج مدرسه بلااستفاده برای ساخت مدارس استاندارد جدید در دستور کار قرار دارد.
سؤال پایانی: چه انتظاری از خانوادهها دارید؟
زینیوند: تربیت شهروند، سنگبنای پیشرفت جامعه است و این فرآیند از کلاس درس آغاز میشود. اما بدون همراهی خانوادهها امکانپذیر نیست. از اولیا انتظار داریم با درک متقابل، مشارکت فعالتر و سرمایهگذاری بیشتر در تعلیم و تربیت فرزندان خود، آموزش و پرورش را در تحقق اهداف بلندمدت یاری کنند.
انتهای پیام/180/.
