به گزارش خبرگزاری مهر، حجتالاسلام محمدمهدی ایمانیپور رئیس سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، صبح امروز (دوم دیماه) در چهارمین نشست گفتوگوی ادیان با عنوان «چالشهای جهانی و مسئولیت رهبران و اندیشمندان دینی» که در هتل میراث شهر بانکوک در حال برگزاری است، با اشاره به جهان در گذار و رسالت ادیان در احیای عقلانیت، عدالت و معنویت گفت: بسیار خرسندم که در این محفل فاخر، فرصتی دست داد تا دغدغههایی را که نه فقط دغدغه ادیان، بلکه درد مشترک بشریت امروز است، با شما در میان بگذارم. ما در عصری زندگی میکنیم که پارادوکسها و تضادها ما را احاطه کردهاند. بشر امروز به مدد علم و تکنولوژی، کهکشانها را رصد میکند و اتم را میشکافد، اما در شناخت نزدیکترین موجود به خود، یعنی «انسان» و «نیازهای روحی او» ناتوان مانده است.
وی افزود: ما در عصر «انفجار اطلاعات» و «قحطی حکمت» به سر میبریم. اصلاح جوامع زمانی ممکن است که عقلانیت، عدالت و معنویت در پیوندی زنده و متوازن عمل کنند. عقل مسیر را روشن میکند، عدالت حرکت را سامان میدهد و معنویت مقصد را معنا میبخشد.
ایمانیپور با بیان اینکه جهان امروز با سه ابرچالش روبرو است، چالش اول را بحران معنا و هویت برشمرد و گفت: انسان مدرن با وجود رفاه نسبی، دچار پوچی و سرگردانی است. جوانان از آموزشهای اصولی به فضای مجازی کوچ کرده اند و هویت اصیل خود را گم کرده اند.
وی چالش دوم را بحران عدالت و صلح دانست و مطرح کرد: شکاف میان فقیر و غنی، شمال و جنوب، و جنگ افروزیهای روزافزون که خون بیگناهان زیادی را میریزد، نشان میدهد که ساختارهای بینالمللی فعلی توان برقراری عدالت و صلح را ندارند و حقوق بشر به امری دست نیافتنی مبدل شده است. امروز صلح از طریق گفتوگو جای خود را به صلح از طریق قدرت داده است.
راه نجات جهان از بازگشت به ریشههای اصیل دینی میگذرد
رئیس سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، بحران زیست محیطی و گسست اخلاقی را چالش سوم نام برد و اظهار داشت: طغیان انسان علیه طبیعت و علیه فطرت، نتیجه مستقیم فراموشی خداست. انسان بدون معنویت، در معرض شبهات پیرامون خود، راه را گم نموده و بیراهه را، راه میپندارد. بحران زیست محیطی ناشی از فرهنگ مدرن، جوامع بشری را با مخاطرات جدی مواجه کرده است.
وی ابراز کرد: سوال اینجاست که در این طوفان سهمگین، نخبگان دینی، رهبران مذهبی و اندیشمندان الهی کجا ایستادهاند؟ آیا باید دین را یک امر شخصی دانست که اجازه ورود به اجتماع ندارد، یا پذیرفت که بشر امروز بیش از هر زمانی نیازمند حضور آموزههای دین و معنویت در جامعه است و دستورات دینی، نسخهای شفابخش برای دردهای اجتماعی است.
ایمانیپور اذعان داشت: به عنوان یک الهیاتدان ایرانی که در بستر فرهنگ اسلامی تنفس کردهام، معتقدم راه نجات جهان، از بازگشت به ریشههای اصیل دینی میگذرد.
وی سه رسالت اصلی را برای رهبران و اندیشمندان دینی در قرن بیست و یکم نام برد؛ مبارزه با افراطگری و ارائه تصویر رحمانی از دین رسالت نخست است. متأسفانه در دهههای اخیر، دین و دینداری با افراط گرایی به حاشیه رانده شده است. گروهی دین را افیون جامعه خواندهاند و گروهی با «تحجر و تکفیر» دین را بدنام کردهاند. وظیفه ماست که «دینداری عقلانی» و «دین رحمانی» را فریاد بزنیم. ما باید با گفتوگوهای بینادیانی، سوءتفاهمها را رفع کنیم.
وی تاکید کرد که ایران همواره محیطی برای زیست و همدلی ادیان بوده است و پس از انقلاب اسلامی موضوع گفتوگوهای دینی را سرلوحه فعالیتهای فرهنگی خود قرار داده است. بیش از سه دهه است که گفتوگوهای گستردهای با تمام ادیان از مسیحیت، یهودیت، بودئیسم و سایر ادیان سنتی داشتهایم.
رهبران دینی صدای مظلومان باشند
رئیس سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی در ادامه سخنانش، دفاع از کرامت انسانی و مقابله با نظام ناعادلانه حاکم بر جهان را رسالت دوم خواند و افزود: امروز «حقوق بشر» به ابزاری سیاسی برای فشار بر ملتهای مستقل تبدیل شده است. این در حالی است که دین به ما میآموزد که انسانها دارای حقوق برابر هستند و رنگ، نژاد و جغرافیا معیار برتری نیست. مسئولیت رهبران دینی این است که صدای مظلومان باشند. وقتی کودکان در غزه و سایر مناطق جهان به جای امنیت و کرامت زیر بمباران هستند، سکوتِ رهبران دینی، کمک به توسعه جنگ و همراهی با ظالم است.
وی تصریح کرد: ما باید مطالبهگر باشیم و ساختارهای ناعادلانه جهانی را به چالش بکشیم. ما خواهان «صلح برای همه و ظلم برای هیچ کس» هستیم، البته هنگامی که سخن از صلح میکنیم مرادمان صلح عادلانه است. باید بدانیم که صلح تحمیلی روی دیگر جنگ تحمیلی است. صلحی که بر پایه «عدالت» نباشد، پایدار نیست، صلحی که به معنای تسلیم در برابر ظالم باشد، آتشبس ناپایدار است.
ایمانیپور افزود: هیچ برههای از زمان تا این حد واقعیتهای نظام حاکم جهانی و ناتوانی آن در تقویت صلح و عدالت، مشهود نبوده است. امروز، جهان شاهد یکی از واضحترین مصادیق نسلکشی و جنایات جنگی سازمانیافته در غزه است. رژیم صهیونیستی با بمباران مدارس، بیمارستانها و مناطق مسکونی، با قطع آب، غذا و دارو و با آوارهسازی صدها هزار نفر، کرامت و حقوق بنیادین مردم فلسطین را زیر پا گذاشته است. ما در معرض آزمونی برای بیداری وجدان جهانی و مسئولیت رهبران دینی و سیاسی قرار گرفتهایم.
زن در اندیشه دینی، خانواده ساز و جامعه پرور است
وی در ادامه، رسالت سوم را احیای معنویت و بازگشت به آموزههای پیامبران الهی دانست و بیان کرد: کودکان، نوجوانان و جوانان ما در معرض آموزشهای افراطی از یکسو و آموزهای دین گریزانه از سوی دیگر هستند. فناوریهای نوین، افسار گسیخته و فراگیر شدهاند و جامعه را از درون تهی ساختهاند.
رئیس سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی خاطرنشان کرد که فرهنگ لیبرال غربی به جنگ خانوادهها رفته و با تعاریف جعلی از خانواده، درصدد فروپاشی اصیلترین نهاد اجتماعی است. نگاه ابزار گرایانه به زنان، آنها را از مسئولیت تربیتی و اصلیشان دور کرده است، زن در اندیشه دینی، خانواده ساز و جامعه پرور است. اما در اندیشه غربی کالا و شیئی است.
وی افزود: ترویج سبک زندگی غربی موجب بحران معنویت در جهان شده است. خلاءهایی که از آنها نام بردم، ما را به بهرهگیری از روشهای نوین و جذاب برای دعوت به معنویت فرا میخواند.
ایمانیپور همچنین، یادآور شد: جهان ما دهکدهای کوچک شده است. سرنوشت ما بیش از گذشته، به هم گره خورده است. آسیبها و چالشهای موجود اعم از زیست محیطی و فناورانه تا مشکلات فرهنگی، اجتماعی و حقوق بشری، گستره جهانی یافته است. اکنون که مسائل و چالشهای مان جهانی شده، پس راه حلها هم باید جهانی شود.
عدالت و صلح، پاسخ به دردهای مشترک بشری است
وی تاکید کرد: پیشنهاد من به عنوان عضوی از این نشست مهم این است که باید «ائتلاف جهانی رهبران ادیان برای عدالت و صلح» را جدیتر بگیریم و بر دردهای مشترک بشری تمرکز کنیم. گرچه گفتوگوها سازنده است اما نباید به گفتوگو بسنده کنیم ما نیازمند گفتوگوهای عمل گرایانه هستیم و برای این منظور باید راههای همکاری تعامل را جستجو کنیم. دین آمده است تا باری از دوش انسان بردارد، نه اینکه خود باری بر دوش او باشد.
رئیس سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی اظهار داشت: بیایید دینی را ترویج کنیم که گفتوگو و همدلی را محترم میشمارد، عقلانیت، معنویت و عدالت را فریاد میزند و در برابر ظلم، لکنت زبان نمیگیرد. به امید روزی که در سایه تعالیم انبیا الهی، جهانی عاری از خشونت و سرشار از معنویت و عدالت داشته باشیم. روزی که عقل و عشق، دست در دست هم، زمین را اداره کنند.
شایان ذکر است، حجتالاسلام محمدمهدی ایمانیپور رئیس سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی بهمنظور شرکت در چهارمین نشست گفتوگوی ادیان با عنوان «چالشهای جهانی و مسئولیت رهبران و اندیشمندان دینی» و ملاقات با مسئولان به تایلند سفر کرده است. این نشست با مشارکت اندیشمندان، رهبران و نخبگان دینی از ادیان مختلف برگزار میشود و بستری برای گفتوگو پیرامون نقش ادیان در مواجهه با بحرانها و چالشهای جهانی فراهم کرده است.
در این رویداد بینالمللی، رهبران عالیرتبه بودایی از سریلانکا و مالزی حضور دارند که هر دو، رئیس و مرجع عالی جامعه بودایی کشور خود بهشمار میروند. همچنین، نمایندگانی از گروههای صلح مسیحی نیز در این نشست شرکت کردهاند. این نشست با همکاری دانشگاه ماهاچولا، دانشگاه تخصصی بوداییهای تایلند و آئین افتتاحیه آن با حضور رئیس مجلس تایلند برگزار میشود.
چهارمین نشست گفتوگوی ادیان ۲ دیماه (۲۳ دسامبر) در هتل میراث بانکوک برگزار شد و هدف اصلی آن، تقویت مسئولیتپذیری رهبران دینی، ترویج صلح، همزیستی مسالمتآمیز و همگرایی ادیان در برابر چالشهای جهانی عنوان شده است.
