به گزارش بهداشت نیوز به نقل از مفدا، بارداری ناخواسته؛ پایان راه نیست
گاهی یک خبر غیرمنتظره میتواند در چند دقیقه، ذهن یک زن یا یک زوج را پر از ترس و نگرانی کند:
«الان چه کار کنیم؟»
«ما آمادگی بچهدار شدن نداریم.»
«شرایط مالیمان مناسب نیست.»
«خانوادهها چه میگویند؟»
«آیندهمان چه میشود؟»
در چنین شرایطی، ممکن است ذهن خیلی سریع به سمت یک راهحل فوری برود: سقط جنین.
اما درست در همین نقطه، مهمترین کار این است:
«قبل از تصمیم، از حالت بحران خارج شویم.»
تصمیمی که در اوج ترس، فشار، خشم یا تنهایی گرفته میشود، ممکن است بیشتر برای فرار از یک احساس دشوار باشد تا نتیجه یک تصمیمگیری آگاهانه.
پس اگر بارداری ناخواسته اتفاق افتاده، اولین قدم الزاماً تصمیمگیری نیست؛ اولین قدم، کمک گرفتن و روشن کردن مسئله است.
۱. بین «مشکل» و «راهحل» فاصله ایجاد کنیم
بارداری ناخواسته یک مسئله است؛ اما مسائل پشت آن باید جداگانه دیده شوند:
آیا مشکل اصلی اقتصادی است؟
آیا نگرانی درباره تحصیل یا شغل است؟
آیا فرد از واکنش خانواده میترسد؟
آیا بین زوجین اختلاف وجود دارد؟
آیا زن احساس میکند تنهاست و حمایت نمیشود؟
آیا بارداری حاصل یک رابطه همراه با اجبار یا خشونت بوده است؟
گاهی وقتی مسئله اصلی شناسایی و برای آن راهحل پیدا میشود، شدت احساس «من هیچ راهی ندارم» کاهش پیدا میکند.
۲. تصمیم را از «وحشت» به «گفتوگو» منتقل کنیم
زوجین باید بتوانند بدون سرزنش درباره چند سؤال صحبت کنند:
اگر ترس و فشار اطرافیان وجود نداشت، خودمان چه میخواستیم؟
بزرگترین نگرانی هرکدام از ما چیست؟
برای حل مشکلات مالی، شغلی یا خانوادگی چه حمایتهایی وجود دارد؟
اگر تصمیم به ادامه بارداری باشد، چه تغییراتی لازم است؟
آیا هر دو نفر واقعاً در حال گفتوگو هستیم یا یکی از ما تحت فشار دیگری قرار گرفته است؟
مشاوره حرفهای میتواند به فرد کمک کند افکار، هیجانات، ارزشها، منابع حمایتی و نگرانیهایش را روشنتر ببیند؛ بدون اینکه مشاور به جای او تصمیم بگیرد. WHO نیز بر محرمانگی، احترام، اطلاعات دقیق و تصمیمگیری داوطلبانه و آگاهانه تأکید میکند.
۳. «تو باید…» را کنار بگذاریم
یکی از مخربترین واکنشها به بارداری ناخواسته، فشار آوردن است:
«حتماً باید نگهش داری.»
«حتماً باید سقط کنی.»
«آبروی خانواده چه میشود؟»
«مردم چه میگویند؟»
«اگر این کار را نکنی زندگیات خراب میشود.»
این جملات معمولاً اضطراب را بیشتر میکنند.
فردی که در بحران است، قبل از هر چیز به امنیت، شنیده شدن، اطلاعات معتبر و فرصت فکر کردن نیاز دارد.
۴. نقش همسر فقط «نظر دادن» نیست
اگر بارداری ناخواسته در یک رابطه زوجی اتفاق افتاده، مسئولیت روانی و عملی آن نباید فقط بر دوش زن گذاشته شود.
همسر میتواند به جای سرزنش بگوید:
«میدانم ترسیدی. بیا اول بفهمیم دقیقاً از چه چیزی میترسیم و چه حمایتهایی داریم. لازم نیست همین لحظه همهچیز را حل کنیم.»
گاهی همین احساس «تنها نیستم» میتواند فضای تصمیمگیری را کاملاً تغییر دهد.
۵. از تصمیمگیری تکانهای فاصله بگیریم
وقتی فرد در شرایط بحرانی قرار دارد، تصمیمهای بزرگ را نباید صرفاً برای کاهش اضطراب همان لحظه گرفت.
مکث کردن به معنای نادیده گرفتن مسئله نیست؛
یعنی اجازه بدهیم تصمیم، از آگاهی بیاید نه از وحشت.
البته شرایط پزشکی و زمانی بارداری نیز اهمیت دارند و دریافت مشاوره پزشکی بهموقع ضروری است.
و یک نکته مهم
هدف از حمایت روانشناختی این نیست که فرد را بترسانیم یا با احساس گناه از سقط منصرف کنیم.
هدف این است که هیچ زنی در مواجهه با بارداری ناخواسته، احساس نکند تنها راه پیش روی او یک تصمیم فوری و بدون حمایت است.
کمک گرفتن، صحبت کردن با همسر، مراجعه به پزشک، بررسی حمایتهای خانوادگی و اجتماعی و دریافت مشاوره روانشناختی میتواند به فرد کمک کند مسئله را از زوایای مختلف ببیند و تصمیم خود را آگاهانهتر بررسی کند.
گاهی چیزی که قبل از یک تصمیم بزرگ نیاز داریم، نه یک پاسخ فوری، بلکه یک فضای امن برای فکر کردن است.
«در لحظه بحران، تصمیم را از ترس نگیریم؛ ابتدا کمک بگیریم، مسئله را بشناسیم و بعد تصمیم بگیریم.»
دکتر سعیده آذرآیین مسئول واحد مشاوره مبتنی بر سبک زندگی ایرانی اسلامی دانشگاه علوم پزشکی جیرفت
